İnsan zihni, felaketi yok edemediğinde onu yönetilebilir bir varlığa dönüştürür. Kaosun o soyut ve ezici korkusu bir isim ve yüz kazandığında da kontrol edilebilir hale gelir. Antik Mezopotamya’da Pazuzu tam olarak buydu. O sadece bir iblis değil, aslında bir kriz yönetim sistemiydi. Hem Felaket Hem Kalkan Mezopotamya insanı yaşamın sert gerçeklerini romantize etmedi; aksine onları…
Kategori: Kültür
Azazel: Günahın Taşıyıcısı ve İnsanın Aynası
Azazel, karanlık bir dehlizin bekçisi ya da cehennemin hükümdarı değildir. Toplumsal vicdanın temizlenmesi için tasarlanmış sembolik bir boşluktur. Azazel’in tarihsel süreçteki varlığı, günahın ontolojik bir gerçeklik olmasından ziyade insanın kendi kötülüğünü kendinden ayırma ihtiyacını temsil eder. İnsanlık tarihi, suçun işlenişinden çok o suçun nasıl transfer edileceğinin arayışıyla şekillenmiştir. Ahlak yasaları çiğnendiğinde ortaya çıkan o ağır…
Seri Katil Olgusuna Duyulan Kolektif Tutkunun Psikolojisi
İnsanlık tarihi boyunca şiddet yalnızca bir tehdit değil, aynı zamanda güçlü bir merak nesnesi olmuştur. Bu merak, seri katil figürünün medya ve popüler kültür aracılığıyla neredeyse mitolojik bir karaktere dönüşüp yeni bir boyut kazandırmıştır. Seri katiller, yalnızca korku uyandıran suçlular olarak değil çözümlenmesi gereken zihinsel bulmacalar, hatta zaman zaman karizmatik anti-kahramanlar olarak sunulmaktadır. Bu kolektif…
Banshee: Ölümün Sesli Habercisi
İrlanda’da ölüm, ani bir kopuş değildir. Zamana yayılan ve adım adım yaklaşan bir sondur. İrlanda folklorunda Banshee, popüler kültürün ona yakıştırdığı intikam alan hayalet ya da korkunç canavar imgelerinin çok ötesinde, evrensel bir düzenin işleyişine dahil güçlü figürdür. O, korku figürü değil aslında bir işarettir. yaşam ile ölüm arasındaki sınırın sese bürünmüş halidir. Banshee’nin çığlığı…
Bean Nighe: İskoç Folklorunda Ölüm
Ölüm, İskoç folklorunda ani bir son değil, önceden hazırlanmış, sessizce yaklaşan ve çoğu zaman görmezden gelinen bir süreçtir. Bean Nighe, ölümün yaklaşmakta olduğunu haber veren bir figür olarak öne çıkar. Ne tamamen yaşayanlara ne de bütünüyle ölüler dünyasına ait olan bu varlık suyla ilişkilendirilir. Bean Nighe, İskoç halk inançlarında yalnızca bir ölüm habercisi değil, ölümün…
1982 Gijon Utancı: Batı Almanya–Avusturya Maçı FIFA’yı Nasıl Değiştirdi?
1982 FIFA Dünya Kupası, yalnızca sahadaki sonuçlarla değil, turnuva formatını kalıcı biçimde değiştiren bir skandalla da hatırlanır. İspanya’nın Gijon kentinde Batı Almanya ile Avusturya arasında oynanan grup maçı, futbol tarihinde “Gijon Utancı” olarak anılacak bir süreci başlattı. Bu karşılaşma, Dünya Kupası grup aşamalarının adaletini sorgulatan ilk büyük örneklerden biri olarak FIFA’yı yapısal bir değişikliğe zorladı….
Lilith Kimdir? Sümer’den Ortaçağ’a Lilith’in Mitolojik Evrimi
“Lilith kimdir?” sorusu, antik dünyanın en tartışmalı kadın figürlerinden birine açılan kapıdır. Lilith’in kökenleri Sümer demonolojisinde yer alan lilitu kavramına dayanır. Zamanla bu figür, Babil inancında karanlık bir gece ruhuna dönüşür. Yahudi Talmud metinlerinde ise erkekleri baştan çıkaran ve bebekleri çalan bir iblis olarak karşımıza çıkar. Ortaçağ anlatılarında Lilith, bu kez “Adem’in ilk eşi” mitiyle…
Mictlan: Aztek Mitolojisinde Yeraltı Dünyası
Mictlan, ölülerin ruhlarının gittiği geniş ve karanlık yeraltı dünyasıdır. Aztek uygarlığı, yaşam, ölüm ve öteki dünya hakkında derin inançlara sahipti. Dünya görüşlerinin merkezinde, ölüme duydukları saygıyı ve varoluşun devamlılığını yansıtan yeraltı dünyası Mictlan yer alıyordu. Aztekler evreni sürekli yenilenen bir sistem olarak algılıyordu. Evren, merkezi bir eksen boyunca düzenlenmiş 13 gök ve dokuz yeraltı dünyasından…
Yağmur Kokulu Hint Parfümü
Yılın ilk yağmuru toprağa düştüğünde havaya yayılan o misk kokulu, taze toprak kokusunu sever misiniz? Yağmur toprağa değdiği an havaya yayılan koku tarif etmesi zor bir hisler yaşatır. Bilinçaltımıza kazınan bu koku öylesine güçlüdür ki sadece burnumuzla değil, kalbimizle de algılarız. Bilim insanları bu kokunun oluşumunu üç ana nedene bağlar: Petrichor etkisi: Bitkiler tarafından üretilen…
Akçaağaç Şurubu Şişelerinde Neden Minik Kulplar Var?
Akçaağaç şurubu deyince aklınıza ne geliyor? Pancake’in üstünden damlayan altın rengi tatlılık mı, yoksa o şirin mi şirin şişeler mi? Peki o şişelerdeki minicik kulplar ne işe yarıyor hiç düşündünüz mü? İlk bakışta işlevsel gibi dursa da, o kulpların ne dökerken yardımcı olduğu var ne de rahat tutulmasını sağladığı… Parmağınız geçsin diye uğraşırsanız hayal kırıklığına…










